سیاست شطرنجی
می توان گفت که شطرنج به ما می آموزد که ما باید برای رقابت سیاسی ، یک استراتژی مشخص با شناخت از رقیبمان داشته باشیم ! هرچند یادمان باشد که شطرنج بازی لحظه هاست ! استراتژی کلی از قبل مشخص می گردد ! ولی تصمیمات لحظه ای گرفته می شود و هیچ کس نمی تواند کل بازی را از قبل معین کند ! باید نسبت به حرکت رقیب و افکار رقیب در عین احترام با دقت و حساسیت بازی کرد و در شرایط حساس تصمیمات مهمی هم گرفت !! اساتید بزرگوار شطرنج بهتر می دانند که گاه شده در بازی شطرنج وزیر را قربانی کنیم تا پیاده ای به پله هشتم برسد و با همان پیاده حریف را مات کنیم .
شطرنج به ما می آموزد که باید ایمان داشته باشیم که سوارهای صادق و درستکار و معتدل همیشه حافظ ما پیاده ها هستند و به اقتضای بازی گاها خود قربانی میشوند تا پیاده ها به پله هشتم برسند .
شطرنج به ما می آموزد در دموکراسی به رقیب و افکار وی احترام بگذاریم ! فرصت دفاع به او بدهیم ! اما از استراتژی خود عقب نمی نشینیم و برای رسیدن به پیروزی تلاش خواهیم کرد !! برنده کسی است که برای حفظ و تعالی هویت جریانش ، تلاش و شایستگی بیشتری نشان بدهد .
شطرنج به ما می آموزد وقتی وارد بازی سیاسی شدیم و در یک گروه قرار گرفتیم دیگر بحث ، فردیت نیست !! در یک بازی شطرنج نمی گویند : وزیر مات کرد ! فیل مات کرد !سرباز کیش داد !!! می گویند سفید برنده شد یا سیاه برنده شد !!!! پس باید به گروه خود وفادار بمانیم وتصمیم جمعی گروه را قبول کنیم.
شطرنج به ما می آموزد که برای حفظ هویت خود می توانیم گامی یا حتی گامهایی عقب بگذاریم ! عقب نشینی آگاهانه در سیاست به معنای شکست نیست ! بلکه عقب نشینی اگاهانه برای حفظ هویت جریان و ساماندهی وضعیت در آن لحظه ضروری است !
بگذارید با مثالی واقعی مقاله را به پایان برسانم : بی دلیل نیست که چرچیل سیاستمداری بزرگ نام گرفته است ! چون به بازی شطرنج سیاست اشراف کامل داشته است !!! در جنگ جهانی دوم وقتی آلمان نازی به شوروی حمله می کند ، سران انگلیس خوشحال در جلسه ای در پارلمان همه با شادی از شکست شوروی می گویند و از نابودی آن بدست هیتلر ذوق زده هستند !! رای گیری می کنند تا تصمیم را نهائی کنند !! چرچیل می گوید : پیشنهاد می کنم که فعلا از مواضع اصلی خود یک گام به عقب بنشینیم و به شوروی کمک کنیم تا هیتلر را شکست دهد !!!
وقتی دلیلش را می پرسند ، می گوید : شوروی رقیب ماست !!! ولی هیتلر ضد بشر است !!! پیروزی هیتلر ، یعنی نابودی بشریت !!!! ولی پیروزی شوروی ، یعنی حضور یک رقیب قوی !!! این به معنی آن است که ما تلاش بیشتری خواهیم کرد تا با پیشرفت و توسعه رقیبمان را شکست دهیم !
اینکه سیاست شطرنجی مطلوب حال و احوال منطقه ماست یا شطرنج سیاسی؟سئوالی است که پاسخ آن را گذر زمان خواهد داد.
مـدرس دانشــگـاه